Yargıtay, Başbakan’ın seçim tarihini belirlemesi için cumhurbaşkanının tavsiyesinin mecburi olmadığına karar verdi
Yüksek Mahkeme, Pencap ve Hayber Pakhtunkhwa il meclislerinde genel seçimlerin yapılmasına ilişkin suo motu davasına ilişkin kapsamlı bir kararda, Pakistan Cumhurbaşkanı’nın ülkedeki seçim tarihini belirlerken başbakanın tavsiyelerine uymak zorunda olmadığına karar verdi. (KP).
57 sayfalık detaylı karara bakılırsa, Baş Yargıç Umar Ata Bandial liderliğindeki ve Yargıç Syed Mansoor Ali Shah, Yargıç Munib Akhtar, Yargıç Jamal Khan Mandokhail ve Yargıç Muhammed’in yer almış olduğu ülkenin en yüksek mahkemesinin beş üyeli heyeti Ali Mazhar, cumhurbaşkanının 57(1) maddesi uyarınca anayasal bir vazife ve sorumluluğu yerine getirirken bağımsız hareket etme yetkisine haiz olduğu sonucuna varmıştır.
Kararda, “Cumhurbaşkanı, S. 57(1) tarafınca verilen yetkiyi kullanırken ve böylece anayasal bir yükümlülük ve sorumluluğu yerine getirirken, tek başına hareket etme yetkisine haizdir ve anayasal anlamda tavsiye ile bağlı değildir.”
Pakistan Seçim Komisyonu’nun (ECP) seçim tarihini geciktirmesi üstüne, Şubat ayında Başkan Dr. Arif Alvi tek taraflı olarak 9 Nisan’ı KP ve Pencap’ta sandıkların yapılacağı tarih olarak duyuru etti – hareket iktidar ittifakı partileri tarafınca reddedildi.
27 Şubat’ta CJP Bandial, parlamentonun 2017 Seçim Yasasında cumhurbaşkanının sandık tarihini açıklayabileceğini açıkça yazdığına dikkat çekti. CJP’nin sözleri, KP ve Pencap’taki seçimlere ilişkin suo motu duruşmasında geldi.
Mart ayında cumhurbaşkanı, Pakistan Seçim Komisyonu’nun (ECP) üst mahkemenin talimatıyla eyaletteki seçimler için tarihler önermesinden saatler sonrasında, Pencap’taki genel seçimlerin zamanı olarak 30 Nisan’ı duyurdu.
Ayrıca, Yüksek Mahkeme’nin CJP Bandial başkanlığındaki ve üyeler olarak Yargıç Ijaz Ul Ahsan ve Yargıç Munib Akhtar’dan oluşan üç üyeli heyeti, ECP’nin 30 Nisan yerine 8 Ekim’de seçim yapma kararını yasadışı duyuru etti.
Kararda, “Ne Anayasa ne de yasa, komisyona seçim tarihini Anayasa’nın 224(2) maddesinde belirtildiği benzer biçimde 90 günlük sürenin ötesine uzatma yetkisi vermiyor” dedi.
Yargıtay bugünkü sonucunda, cumhurbaşkanının başkasının sözcüsü olmadığını gözlemleyerek, kendi başına hareket ettiğini ve anayasal sorumluluğunu yerine getirdiğini sözlerine ekledi.
Yargıtay, cumhurbaşkanı tarafınca belirlenen seçim geçmişine atıfta bulunarak, “’duyuru’ yalnız bir formalite değil, maddi bir eylemdir” dedi.
Yüksek mahkeme, “20.02.2023 tarihindeki cumhurbaşkanının emri anayasal olarak yetkilidir ve aşağıda gözlemlenenlere doğal olarak olarak, Pencap Meclisi için geçerli olduğu seviyede burada onaylanmıştır; sadece aynısı KP Meclisi için geçerli olduğu seviyede anayasal olarak geçersizdir ve bu yüzden burada iptal edilmiştir. Ek olarak, KP eyaletinin valisi, o eyaletin Meclisine genel seçim yapılması için bir tarih belirlemediği sürece, anayasal sorumluluğunu ihlal etmektedir.”
Yüksek mahkeme ek olarak KP valisinin anayasal sorumluluğunu ihlal ederek eyalette genel seçimlerin yapılması için tarih belirlemediğini söylemiş oldu.
