Xi, Çin'in Büyüsünü Bozan Doğu Avrupa'daki Dost Limanlara Gidecek

Çin lideri Xi Jinping, 2016 yılında Avrupa'nın eski komünist doğusunu en son ziyaret ettiğinde, Çek Cumhuriyeti cumhurbaşkanı onu bayraklarla donatılmış, üç günlük bir devlet ziyareti için ağırladı ve ülkesini Çin yatırımları için “batmaz bir uçak gemisi” olarak teklif etti.

O gemi o zamandan beri battı; Çin'in Ukrayna'daki savaşta Rusya'ya verdiği destek ve hiçbir zaman hayata geçirilmeyen projeler nedeniyle yaşanan acı hayal kırıklığı nedeniyle sekteye uğradı. Ayrıca Doğu ve Orta Avrupa'da Çin parasının bolluğuna dair duyulan büyük umutlar da alabora oldu.

Dolayısıyla Bay Xi, Fransa ziyaretinin ardından bu hafta bölgeye döndüğünde, uzun süredir hizmet veren otoriter liderlerin giderek çalkantılı siyasi ve ekonomik sularda Çin'e sığınak sunduğu iki ülke olan Sırbistan ve Macaristan'a seyahat edecek.

Budapeşte Corvinus Üniversitesi'nden dış ilişkiler uzmanı Tamas Matura, “Çekler, Polonyalılar ve neredeyse herkes savaş nedeniyle Çin'e gerçekten kızgın” dedi. Bay Matura, “Fakat Macaristan'da bu, en azından Başbakan Viktor Orban hükümeti için bir sorun değil” dedi.

Çin'in Ukrayna'daki savaşa ilişkin Kremlin dostu tutumu da, Bay Orban gibi Rusya ve Çin ile sıcak ilişkiler sürdüren ve Çin'den milyarlarca dolar yatırım sağlayan Sırbistan Devlet Başkanı Aleksandar Vucic için sorun teşkil etmiyor.

Bu hafta Çin devlet televizyonuna verdiği bir röportajda Bay Vucic, Bay Xi'nin ziyaretine damgasını vuracak pohpohlamaların önceden tadına baktı: Sırbistan cumhurbaşkanı, “Çinli dostlarımızdan öğrenebileceğimiz ve öğrenmemiz gereken binlerce şey var” dedi.

“Tayvan Çin'dir; tam nokta” diye ekledi.

2016 yılında Bay Xi'yi karşılayan Çek Cumhuriyeti Devlet Başkanı Milos Zeman'ın yerine geçen yıl eski üst düzey NATO generali Petr Pavel getirildi. Bay Pavel, Pekin'in kendi topraklarının bir parçası olduğunu iddia ettiği Tayvan'ın başkanıyla konuşarak ve bir röportajda Çin'in “dost bir ülke olmadığını” söyleyerek Çin hükümetini kızdırdı. Çin'in Çek Cumhuriyeti'ndeki yatırımı damlama noktasına kadar yavaşladı.

Bu arada, Çin parası Macaristan ve Sırbistan'a akarak ABD'nin ortak ihtiyatlılığıyla desteklenen yakın bağları güçlendirdi.

Çin'in bölgedeki örnek altyapı projesi olan Belgrad ile Budapeşte arasındaki yüksek hızlı demiryolu düzenleme ve diğer sorunlar nedeniyle yavaşladı. Planlanan yaklaşık 200 mil uzunluğundaki hattın yalnızca 60 mil kadarı beş yıllık çalışmanın ardından faaliyete geçiyor; Pekin'in Kuşak ve Yol altyapı programının önemli bir parçası olarak gördüğü, Bay Xi'nin gözde dış politika girişimi olan bir proje için ağır bir tempo.

Ancak Çin'in diğer projelere yapacağı vaat edilen yatırım hızla ilerledi; inşaat, ulaştırma ve altyapı bakanına göre Sırbistan'da yaklaşık 20 milyar dolar, koşulları gizli olan krediler de dahil olmak üzere Macaristan'da da neredeyse bir o kadar.

Prag'daki bağımsız bir araştırma grubu olan Uluslararası İlişkiler Derneği'nde Çek araştırmacı olan Ivana Karaskova, Macaristan ve Sırbistan'ın Çin'e “sadece ekonomik kazanımlar için değil, aynı zamanda yerel seçmenlerine bağımsız bir politika izlediklerini göstermek için” baktığını söyledi. Bayan Karaskova, bu durumun Avrupa Birliği ve ABD'ye “şehirdeki tek oyunun onlar olmadığını” gösterdiğini söyledi.

Çin'in “bu dinamiği anladığını” ve Bay Xi'nin bunu, hem sıradan vatandaşlar arasında hem de Avrupa Birliği'nin yürütme kolu olan Avrupa Komisyonu gibi kurumlarda Avrupa'da Çin'e yönelik sürekli olumsuz görüşlerin tersine çevrilmesi için kullanacağını ekledi. .

Slovakya'daki bir araştırma grubu olan Globsec tarafından geçen yıl Doğu ve Orta Avrupa ülkeleri arasında yapılan bir anket, özellikle Baltık Devletleri ve Çek Cumhuriyeti'nde “Pekin'e yönelik olumsuz algıların arttığını” ortaya çıkardı. Macaristan'da bile ankete katılanların yalnızca yüzde 26'sı Bay Xi hakkında olumlu görüşe sahipken, yüzde 39'u olumsuz görüşe sahip. Geri kalanlar ise kararsız olduklarını söyledi.

Ancak Bay Matura, kamuoyu ne düşünürse düşünsün, Bay Orban yönetimindeki Macaristan'ın Pekin için “güvenli bir siyasi alan” haline geldiğini ve Avrupa Birliği'nin Çin'e yönelik politikasını yumuşatmaya ve Çin'i olumsuz etkilerden korumaya çalışacağına güvenilebileceğini söyledi. Ukrayna'daki savaştan.

Ekonomik ve jeopolitik çıkarların birleşmesi özellikle Avrupa Birliği'ne katılmayı arzulayan ancak Rusya'ya yaptırımlar uygulama konusunda bloğa katılmaktan kaçınan ve AB'nin Kosova konusunda bir anlaşmaya varma yönündeki çabalarını boşa çıkaran Sırbistan'da özellikle belirgindir. Eski bir Sırp toprağı olan Kosova, NATO'nun bombalama kampanyası sonrasında kendisini bağımsız bir devlet ilan etti; Rusya ve Çin tarafından desteklenen Sırbistan ise bu durumu kabul etmeyi reddetti.

Bay Xi, 1999 bombalama kampanyası sırasında NATO savaş uçaklarının Belgrad'daki Çin Büyükelçiliği'ne yanlışlıkla saldırmasının 25. yıldönümü olan Salı günü Fransa'dan Sırbistan'a geldi. Üç Çinli gazeteci öldürüldü.

Belgrad'daki Uluslararası Politika ve Ekonomi Enstitüsü'nden Aleksandar Mitic, Çin'deki pek çok kişinin kaza olmadığına inandığı bu olayın “Sırplar ve Çinliler arasında güçlü bir duygusal bağ” yarattığını söyledi.

Bay Xi'nin ziyareti öncesinde Belgrad'da hükümet tarafından onaylanan bir dizi etkinliğin bir parçası olarak, Sırp komünistler Pazartesi günü Belgrad'daki Çin Kültür Merkezi'nin önünde “Hoş geldiniz Cumhurbaşkanı” ve “Kosova Sırbistan'dır – Tayvan Çin'dir” yazılı pankartlar açtılar. bombalanan büyükelçiliğin bulunduğu yer. Merkezin dışındaki caddenin adının “NATO Saldırganlığının Çinli Kurbanları Sokağı” olarak değiştirilmesini talep ettiler.

Macaristan da, milyarlarca avro yardım aldığı NATO ve Avrupa Birliği üyeliğine rağmen, Washington ve Brüksel'in zorbalık olarak gördüğü bu duruma sinirlendi.

Ancak Bay Orban'ın Çin'deki asıl ilgi alanı paradır ve Macaristan'ı Çinli yatırımcıların yardımıyla elektrikli araçlar, piller ve diğer yeni teknolojiler için bir üretim merkezine dönüştürmeyi umuyor.

Sadece son iki yılda Çin, çoğu EV'lerle ilgili girişimlere olmak üzere Macaristan'a 10 milyar dolardan fazla yatırım yapma taahhüdünde bulundu; bu sırada Avrupa Birliği, Çin'in sektördeki artan hakimiyetinden endişe ederek Çin'in EV'lerle ilgili olup olmadığını araştırıyor. üreticiler haksız yere sübvanse ediliyor ve yüksek tarifelerle cezalandırılmalı.

Bu montaj hatlarının inşası yıllar alacak, ancak uzun vadede Çinli EV üreticilerinin, Avrupa Birliği'nin Çin'in gümrük vergileri yoluyla pazara hakim olmasını engellemeye yönelik gelecekteki çabalarından korunmasına yardımcı olacak.

İthal Çin elektrikli otomobillerine uygulanan tarifeler, Macaristan'da montajı yapılan ve AB çapında gümrüksüz mal gönderebilen otomobiller için geçerli olmayacak, ancak Çin'den Macar fabrikalarına ithal edilen parçaları etkileyebilir.

Hükümetlerin düzenli olarak değiştiği çoğu Avrupa ülkesinden farklı olarak (belirli bir liderle yakın ilişkilere dayanan Çin yatırım planlarını alt üst edebilecek demokratik bir çalkantı), Bay Orban ve Bay Vucic, on yılı aşkın bir süredir iktidardalar ve iktidarda olduklarına dair hiçbir işaret göstermiyorlar. herhangi bir yere gitmek.

Bay Matura, “Çinliler Macaristan'da kendilerini rahat hissediyor” dedi. “Halk Çin'i pek sevmeyebilir ama hükümet öyle.”

Analistlere göre Bay Xi, Macaristan ve Sırbistan'ı ziyaret ederek, Çin'in Doğu ve Orta Avrupa'da etkili bir oyuncu olarak geride kalsa da bu durumun henüz sona ermediğini göstermek istiyor. Ve onlar, bunun onun, Bay Xi'nin amiral gemisi olan Kuşak ve Yol programı etrafında inşa edilen, Çin ve eski komünist Avrupa ülkelerinin oluşturduğu bir grup olan 16+1 olarak bilinen Çin diplomatik girişiminden vazgeçmediğini gösterdiğini söylüyorlar.

Ukrayna'daki savaştan öfkeli olan üç Baltık ülkesi, 2012 yılına dayanan ve Bay Xi'nin yönetimi boyunca Avrupa'daki Çin diplomasisinin temel taşı olan gruplaşmadan resmen ayrıldı. Çek Cumhuriyeti, Polonya ve Romanya gibi diğerleri ise teknik olarak üye olarak kalmaya devam ediyor ancak büyük ölçüde ayrılmış durumdalar.

Bay Matura, “Bölgedeki uzmanlar arasında şu anda en büyük tartışma 16+1'in ölü mü yoksa sadece bir zombi mi olduğudur” dedi.